Gdzie Walentynki są mniej ważne?

Święto zakochanych, gdzie obdarowujemy się milionami czerwonych róży i książek? Takie rzeczy w Katalonii, gdzie od Walentynek ważniejsze jest lokalne święto zakochanych – Dia de Sant Jordi. To jednocześnie święto kochających, czytelnictwa i tożsamości katalońskiej.

Jak to się stało, że w Hiszpanii społeczeństwo Katalońskie odbiega od globalnego trendu świętowania Walentynek – opowiada dr Katarzyna Linda-Grycza, etnolożka z Wydziału Historycznego Uniwersytetu Gdańskiego.

Czy w Katalonii nie obchodzi się Walentynek?

Święto zakochanych obchodzone 14 lutego to oczywiście zjawisko globalne. Także w Barcelonie i innych miastach regionu zwłaszcza młodzi ludzie obdarowują się wtedy „walentynkami”. To święto także widać w witrynach sklepów, kawiarni. Jednak znaczenie ważniejsze jest obchodzone 23 kwietnia Sant Jordi – dia de llibres, roses i dracs . Zamiast świętego Walentego zakochanym patronuje w Katalonii święty Jerzy.

Może etnologia?

Interesuje cię badanie obyczajów ludzi w różnych kulturach? Koniecznie sprawdź studia etnologiczne na Wydziale Historycznym UG

Pogromca smoka jako opiekun miłości? Brzmi kontrowersyjnie…

No tak, ale święty Jerzy jest także bohaterem średniowiecznej, katalońskiej legendy, gdzie wątek smoczy łączy się z miłosnym. Według niej w pobliżu wioski Montblanc około 100 km na zachód od Barcelony osiadł straszliwy smok. Społeczność miała oddawać na pożarcie jedno zwierzę dziennie. Kiedy ich nie wystarczyło, zorganizowano śmiertelną loterię. Do dzbana wrzucono losy z imionami wszystkich mieszkańców. Wylosowany miał udać się do jaskini smoka. Pewnego dnia z naczynia wylosowano imię księżniczki. Wyrok losu przyjęła z przyjęła z honorem i odwagą. Ubrana w suknie ślubną powędrowała do smoka. Po drodze jednak spotkała świętego Jerzego. Rycerz zabił bestię, a uratowanej wręczył zerwaną z krzaka różę, jako dowód miłości. Pierwotnie była biała, ale zanurzył ją w smoczej krwi, stąd czerwony kwiat róży to najstarszy atrybut katalońskiego święta miłości. Już od XV wieku odnotowuje się pierwsze wzmianki o zwyczajach związanych z tym świętem. A ponieważ dzień świętego Jerzego przypada 23 kwietnia, właśnie wtedy cała Katalonia świętuje miłość.

Jak wyglądają dzisiaj zwyczaje Dia de Sant Jordi?

Najstarszy zwyczaj to wręczanie czerwonej róży ukochanej dziewczynie przez zakochanego chłopaka. Tyle, że dzisiaj róże wręczamy jako wyraz miłości także przyjaciołom, rodzinie… Dzisiaj to bardziej świętowanie kochających, niż tylko zakochanych. Druga ważna zmiana nastąpiła na początku XX wieku. Pojawił się zwyczaj wręczania książek w podziękowaniu za różę. I teraz, co roku 23 kwietnia ulice Katalonii dosłownie zapełniają się kwiatami i różami. Stragany księgarskie i kwiaciarskie można spotkać dosłownie na każdym kroku. Są nawet na głównych placach i ulicach Barcelony – Plaça Catalunya, Passeig de Gràcia, Rambla de Catalunya. Obroty księgarzy wynoszą około 20 mln euro, najwięcej w całym roku. Na jeden dzień przypada aż kilka procent rocznych obrotów. W tym samym czasie Katalończycy wręczają sobie 6 mln róż. Aspekt nowoczesności widać w odejściu od tradycyjnych zachowań – dziewczyna dostawała różę, a chłopak książkę. Wiele kobiet mówi dziś wprost, że woli literaturę zamiast kwiatka.

Dlaczego właśnie książki pojawiają się jako podarki podczas katalońskiego święta zakochanych?

Katalończycy połączyli święto miłości z wymyślonym przez siebie świętem książki. Właśnie 27 kwietnia przypada rocznica śmierci Miguela de Cervantesa i Williama Shakespeare’a. W 1926 roku wystąpił z pomysłem zorganizowania Dnia Książki kataloński wydawca, Vicente Clavel Andres. Chodziło o to, żeby wyjść z promocją czytelnictwa wprost do ludzi, na ulice. W 1929 podczas Wystawy Światowej w Barcelonie straganami księgarskimi zapełniło się całe miasto. Był to na tyle duży sukces, że co roku powtarzano wydarzenie, a zwyczaj obdarowywania się książkami mocno związał się z obdarowywaniem kwiatami przez zakochanych. Święto stopniowo poszerzało zasięg na inne regiony Hiszpanii, potem kraje hispanojęzyczne, a od 1995 roku na cały świat jako Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich, ustanowiony przez UNESCO w celu promocji czytelnictwa, edytorstwa i ochrony własności intelektualnej.

Mówi się od lat o kryzysie drukowanej książki. Nie przekłada się to na kryzys Dia de Sant Jordi?

Nie, bo czyta prawie 5 mln Katalończyków – blisko dwie trzecie całego społeczeństwa. Dla porównania według badania Biblioteki Narodowej tylko kilka proc,. Polaków czyta ponad sześć książek rocznie. Ponad 54 proc. mieszkańców Barcelony czyli około 860 tys. osób ma karty biblioteczne, W nieco większej Warszawie z bibliotek publicznych korzysta około 445 tys. czytelników. W całej Katalonii działa ponad 600 księgarń, które pełnią funkcję ważnych centrów kultury.

Dlaczego Dzień świętego Jerzego tak mocno broni się przed atakiem globalnego Dnia świętego Walentego?

Kwiaty i książki trzeba postrzegać w kontekście tożsamości katalońskiej. Święty Jerzy jest patronem regionu. Dlatego święto od lat jest traktowane do promowania odrębności języka i kultury, budowanie niezależności w stosunku do języka i kultury Hiszpanii. Większość książek podarowanych tego dnia to właśnie literatura w języku katalońskim. Widać to także na zewnątrz – w złotych i czerwonych barwach katalońskich są dekoracje straganów, a nawet kokardy na czerwonych różach. Tak głębokie związanie z kulturą regionalną może też być powodem, dla którego Dzień świętego Jerzego nie upowszechnił się na świecie tak bardzo, jak Dzień świętego Walentego.

Interesuje cię kultura hiszpańska?

Jeśli chcesz zgłębić hiszpańską kulturę rozważ studia na hispanistyce. Zobacz jak wygląda ten kierunek studiów.

Rozmawiał Sebastian Szczęsny

Dr Katarzyna Linda-Grycza

Etnolożka, naukowiec, wykłada w Zakładzie Etnologii i Antropologii Kulturowej na Wydziale Historycznym UG. Badania prowadziła w hiszpańskiej Katalonii, szwajcarskim Ticino oraz indyjskiej stolicy Bollywood – Mumbaju, a także w Polsce w swoich badaniach. Przez wiele lat współpracowała z lokalnymi i międzynarodowymi organizacjami pozarządowymi (SCI International, Stowarzyszenie CREO, Polskie Towarzystwo Ludoznawcze). Zajmuje się m.in. relacjami międzykulturowymi, dziedzictwem i wrażliwością kulturową.

Koniec artykułu. Może sprawdzisz inne treści?
Portal Studia.pl wykorzystuje pliki cookies w celu zapewnienia Ci pełnego dostępu do jego funkcjonalności i gromadzeniu danych analitycznych. View more
Polityka prywatności
Akceptuję
Privacy & Cookie policy
Polityka prywatności i pliki cookies
Cookie name Active

Postanowienia Ogólne

Administratorem danych jest Centrum Edukacji i Rozwoju EFEKTY z siedzibą w Poznaniu, u. Niegolewskich 19/4, NIP: 6652346130, REGON: 311616660. Ochrona danych odbywa się zgodnie z wymogami powszechnie obowiązujących przepisów prawa, a ich przechowywanie ma miejsce na zabezpieczonych serwerach. Dla interpretacji terminów stosuje się słowniczek Regulaminu lub tak jak zostało to opisane w Polityce Prywatności (jeżeli wynika to bezpośrednio z opisu). Na potrzeby lepszego odbioru Polityki Prywatności termin \\\"Użytkownik\\\" zastąpiony został określeniem \\\"Ty\\\", \\\"Administrator\\\" – \\\"My\\\". Termin \\\"RODO\\\" oznacza Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE. Szanujemy prawo do prywatności i dbamy o bezpieczeństwo danych. W tym celu używany jest m.in. bezpieczny protokół szyfrowania komunikacji (SSL). Dane osobowe podawane w formularzach opublikowanych na portalu są traktowane jako poufne i nie są widoczne dla osób nieuprawnionych.

Administrator Danych

Usługodawca jest administratorem danych swoich klientów. Oznacza to, że jeśli zapisujesz się do newslettera lub bierzesz udział w jednym z testów internetowych dostępnych na naszym portalu, to przetwarzamy Twoje dane jak: imię, nazwisko, adres e-mail, adres IP. Usługodawca jest także administratorem osób zapisanych na newsletter. Dane osobowe przetwarzane są:
  • zgodnie z przepisami dotyczącymi ochrony danych osobowych,
  • zgodnie z wdrożoną Polityką Prywatności,
  • w zakresie i celu niezbędnym do nawiązania, ukształtowania treści Umowy, zmiany bądź jej rozwiązania oraz prawidłowej realizacji Usług świadczonych drogą elektroniczną,
  • w zakresie i celu niezbędnym do wypełnienia uzasadnionych interesów (prawnie usprawiedliwionych celów), a przetwarzanie nie narusza praw i wolności osoby, której dane dotyczą: w zakresie i celu zgodnym ze zgodą wyrażoną przez Ciebie jeśli zapisałeś się na newsletter,
Każda osoba, której dane dotyczą (jeżeli jesteśmy ich administratorem) ma prawo dostępu do danych, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo sprzeciwu, prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego. Kontakt z osobą nadzorującą przetwarzanie danych osobowych w organizacji Usługodawcy jest możliwy drogą elektroniczną pod adresem e-mail: [email protected] Zastrzegamy sobie prawo do przetwarzania Twoich danych po rozwiązaniu Umowy lub cofnięciu zgody tylko w zakresie na potrzeby dochodzenia ewentualnych roszczeń przed sądem lub jeżeli przepisy krajowe albo unijne bądź prawa międzynarodowego obligują nas do retencji danych. Usługodawca ma prawo udostępniać dane osobowe Użytkownika oraz innych jego danych podmiotom upoważnionym na podstawie właściwych przepisów prawa (np. organom ścigania). Usunięcie danych osobowych może nastąpić na skutek cofnięcia zgody bądź wniesienia prawnie dopuszczalnego sprzeciwu na przetwarzanie danych osobowych. Usługodawca nie udostępniania danych osobowych innym podmiotom aniżeli upoważnionym na podstawie właściwych przepisów prawa. Wdrożyliśmy szyfrowanie danych oraz mamy wprowadzoną kontrolę dostępu dzięki czemu minimalizujemy skutki ewentualnego naruszenia bezpieczeństwa danych. Dane osobowe przetwarzają osoby wyłącznie upoważnione przez nas.

Pliki cookies

Witryna http://studia.net używa plików cookies. Są to niewielkie pliki tekstowe wysyłane przez serwer www i przechowywane przez oprogramowanie komputera przeglądarki. Kiedy przeglądarka ponownie połączy się ze stroną, witryna rozpoznaje rodzaj urządzenia, z którego łączy się użytkownik. Parametry pozwalają na odczytanie informacji w nich zawartych jedynie serwerowi, który je utworzył. Cookies ułatwiają więc korzystanie z wcześniej odwiedzonych witryn. Gromadzone informacje dotyczą adresu IP, typu wykorzystywanej przeglądarki, języka, rodzaju systemu operacyjnego, dostawcy usług internetowych, informacji o czasie i dacie, lokalizacji oraz informacji przesyłanych do witryny za pośrednictwem formularza kontaktowego. Zebrane dane służą do monitorowania i sprawdzenia, w jaki sposób użytkownicy korzystają z naszych witryn, aby usprawniać funkcjonowanie serwisu zapewniając bardziej efektywną i bezproblemową nawigację. Monitorowania informacji o użytkownikach dokonujemy korzystając z narzędzia Google Analitics, które rejestruje zachowanie użytkownika na stronie. Cookies identyfikuje użytkownika, co pozwala na dopasowanie treści witryny, z której korzysta, do jego potrzeb. Zapamiętując jego preferencje, umożliwia odpowiednie dopasowanie skierowanych do niego reklam. Stosujemy pliki cookies, aby zagwarantować najwyższy standard wygody naszego serwisu, a zebrane dane są wykorzystywane jedynie wewnątrz firmy [nazwa] w celu optymalizacji działań. Na naszej witrynie wykorzystujemy następujące pliki cookies:
  • niezbędne pliki cookies, umożliwiające korzystanie z usług dostępnych w ramach serwisu, np. uwierzytelniające pliki cookies wykorzystywane do usług wymagających uwierzytelniania w ramach serwisu;
  • pliki cookies służące do zapewnienia bezpieczeństwa, np. wykorzystywane do wykrywania nadużyć w zakresie uwierzytelniania w ramach serwisu;
  • wydajnościowe” pliki cookies, umożliwiające zbieranie informacji o sposobie korzystania ze stron internetowych serwisu;
  • reklamowe pliki cookies, umożliwiające dostarczanie użytkownikom treści reklamowych bardziej dostosowanych do ich zainteresowań.
Użytkownik w każdej chwili ma możliwość wyłączenia lub przywrócenia opcji gromadzenia cookies poprzez zmianę ustawień w przeglądarce internetowej. Instrukcja zarządzania plikami cookies jest dostępna na stronie http://www.allaboutcookies.org/manage-cookies Dodatkowe dane osobowe, jak adres e-mail, zbierane są jedynie w miejscach, w których użytkownik wypełniając formularz wyraźnie wyraził na to zgodę. Powyższe dane zachowujemy i wykorzystujemy tylko do potrzeb niezbędnych do wykonania danej funkcji.

Osadzone treści z innych witryn

Artykuły na tej witrynie mogą zawierać osadzone treści (np. filmy, obrazki, artykuły itp.). Osadzone treści z innych witryn zachowują się analogicznie do tego, jakby użytkownik odwiedził bezpośrednio konkretną witrynę. Witryny mogą zbierać informacje o tobie, używać ciasteczek, dołączać dodatkowe, zewnętrzne systemy śledzenia i monitorować twoje interakcje z osadzonym materiałem, włączając w to śledzenie twoich interakcji z osadzonym materiałem jeśli posiadasz konto i jesteś zalogowany w tamtej witrynie.

Jak długo przechowujemy twoje dane

Jeśli zostawisz komentarz, jego treść i metadane będą przechowywane przez czas nieokreślony. Dzięki temu jesteśmy w stanie rozpoznawać i zatwierdzać kolejne komentarze automatycznie, bez wysyłania ich do każdorazowej moderacji. Dla użytkowników którzy zarejestrowali się na naszej stronie internetowej (jeśli tacy są), przechowujemy również informacje osobiste wprowadzone w profilu. Każdy użytkownik może dokonać wglądu, korekty albo skasować swoje informacje osobiste w dowolnej chwili (nie licząc nazwy użytkownika, której nie można zmienić). Administratorzy strony również mogą przeglądać i modyfikować te informacje.

Jakie masz prawa do swoich danych

Jeśli masz konto użytkownika albo dodałeś komentarze w tej witrynie, możesz zażądać dostarczenia pliku z wyeksportowanym kompletem twoich danych osobistych będących w naszym posiadaniu, w tym całość tych dostarczonych przez ciebie. Możesz również zażądać usunięcia przez nas całości twoich danych osobistych w naszym posiadaniu. Nie dotyczy to żadnych danych które jesteśmy zobligowani zachować ze względów administracyjnych, prawnych albo bezpieczeństwa. Komentarze gości mogą być sprawdzane za pomocą automatycznej usługi wykrywania spamu.
Save settings
Polityka prywatności